Năm giờ rưỡi sáng.
Tiếng gà trống nhà bà Năm đầu xóm cất tiếng gáy ó o vang vọng cả một khúc sông Tiền. Triết giật mình mở mắt, cái lành lạnh của sương sớm luồn qua vách lá dừa làm anh khẽ rùng mình. Theo thói quen kiếp trước, anh quờ tay sang bên cạnh tìm chiếc điện thoại thông minh để xem giờ, nhưng tay chỉ chạm phải lớp chiếu lát thô ráp và chiếc gối bông gòn cáu bẩn.
Anh nhìn lên trần nhà lá, mất ba giây để nhớ ra mình đã là một thằng nhóc lớp ba.
“Triết ơi! Dậy đánh răng rửa mặt rồi ăn cơm đi học con, trễ giờ bây giờ!” Tiếng mẹ rổn rảng từ dưới bếp vọng lên, kèm theo mùi khói rơm quen thuộc và mùi thơm nồng của nồi cơm gạo dẻo mới chín.
Triết lồm ngồm bò ra khỏi mùng. Buổi sáng đầu tiên đi học lại sau hai mươi năm mang đến cho anh một cảm giác vừa hồi hộp vừa buồn cười. Ở kiếp trước, mỗi buổi sáng của anh là một chuỗi ác mộng: tiếng chuông báo thức inh ỏi, chen chúc trên đường phố Sài Gòn kẹt xe ngập ngụa khói bụi, tay cầm ổ bánh mì khô khốc, đầu óc quay cuồng với những cái deadline trực chờ. Còn bây giờ, anh thong thả bước ra hàng ba, múc gáo nước mưa lạnh ngắt vỗ lên mặt cho tỉnh táo.
Bữa sáng là một tô cơm nguội chiên với mỡ heo, tóp mỡ rải thêm chút hành lá và nước mắm tỏi ớt. Triết lùa lia lịa, vị béo ngậy của tóp mỡ giòn rụm quyện với vị mặn ngọt của nước mắm làm anh húp sạch sành sanh không chừa một hạt.
“Nà, sửa soạn quần áo rồi đi học đi con.” Mẹ Triết đưa cho anh một chiếc áo sơ mi trắng đã ngả sang màu cháo lòng, trên ngực áo có thêu dòng chữ [Nguyễn Minh Triết – Lớp 3A] bằng chỉ đỏ nguệch ngoạc, kèm theo chiếc quần sọt màu xanh đen bạc nhạc.
Nhưng “vũ khí” tối thượng khiến Triết đứng hình mất năm giây chính là chiếc cặp táp. Đó là kiểu cặp giả da màu đen, quai đeo chéo qua vai, trên mặt cặp có in hình hai chú gấu trúc mờ căm. Chiếc cặp này nặng trịch, không phải vì bên trong có nhiều sách vở, mà vì phần khung nhựa bên trong đã bị gãy, mỗi lần đi là nó cứ đập bành bạch vào hông.
Triết khoác chiếc cặp lên vai, xỏ chân vào đôi dép tổ ong chốt tăm tre thần thánh, chính thức bước ra khỏi cửa.
“Trời mưa cả đêm, đường đất sình lắm nghe con, đi đứng cẩn thận kẻo lọt mương!” Ba Triết đứng sau nhà đóng lại cái chuồng gà, nói vọng ra dặn dò.
“Dạ, con đi học nghe ba mẹ!” Bước ra khỏi ngõ, Triết mới thực sự thấm thía lời ba dặn. Con đường đất đỏ xóm Lưới sau một đêm mưa tầm tã đã biến thành một “chiến trường” đầy bùn sình bết dính.
Những vũng nước đục ngầu nằm chình ình giữa đường, sình lầy nhão nhẹt sẵn sàng nuốt chửng bất kỳ đôi dép nào lội qua.
“Đại ca Triết! Chờ tao với!” Từ phía sau, một tiếng gọi quen thuộc vang lên. Thằng Tèo “đầu gấu” hôm qua đang lạch bạch chạy tới. Khác với vẻ hung hăng mọi ngày, hôm nay nó ngoan ngoãn lạ thường, một tay xách đôi dép nhựa đi chân đất, tay kia ôm chiếc cặp táp rách góc.
“Ủa, sao mày không mang dép vô?” Triết hỏi.
Thằng Tèo quẹt mũi, thật thà đáp: “Trời đất ơi, mang dép vô sình nó hít một phát là đứt quai liền đại ca ơi. Đi chân đất bấm ngón chân xuống bùn mới chắc ăn.”
Triết nhìn xuống đôi dép tổ ong của mình. Chiếc quai vốn đã được chốt bằng tăm tre, nếu lội vô bãi sình này, lực hút của bùn non chắc chắn sẽ làm cọng tăm tre gãy ngay lập tức. Đúng là kinh nghiệm của con nít vùng quê, anh dù mang linh hồn ba mươi tuổi cũng phải bái phục.
Triết liền bắt chước thằng Tèo, cởi phăng đôi dép tổ ong ra, dùng một sợi dây chuối khô xỏ qua rồi treo tòng ten trên quai cặp.
Cảm giác lòng bàn chân tiếp xúc trực tiếp với lớp bùn non mát lạnh, dẻo quánh thật sự rất kỳ lạ. Mấy ngón chân phải bấu chặt xuống đất để giữ thăng bằng. Hai đứa nhỏ, một đứa linh hồn người lớn, một đứa đại ca xóm, cứ thế dắt nhau đi trên con đường làng quanh co, hai bên là những rặng dừa nước de ra bờ kênh, sương mù chưa tan hết bảng lảng trên mặt nước.
Đi được một đoạn, Triết bắt gặp đám con nít trong xóm cũng đang rồng rắn kéo nhau đi học. Đứa nào đứa nấy quần xắn móng lợn lên tận bẹn, mặt mũi lấm lem nhưng tiếng cười đùa thì rộn rã cả khúc sông. Có đứa đi không cẩn thận, trượt chân một phát “oạch”, cả mông mút chặt xuống vũng sình, khóc bù lo ăn vạ khiến cả đám cười rộ lên như nắc nẻ.
“Nhìn tụi nó kìa đại ca, đi đứng dở ẹc, hèn chi ngày nào vô lớp cũng bị cô giáo bắt đứng góc phòng vì tội ở dơ.” Thằng Tèo vừa đi vừa khoe khoang, ra vẻ ta đây sành sỏi.
Triết nhìn cảnh tượng đó, khóe môi khẽ cong lên. Con đường đi học đầy sình lầy này, kiếp trước anh từng ghét cay ghét đắng, từng khóc lóc đòi ba mẹ mua cho bằng được chiếc xe đạp để đi. Nhưng giờ đây, khi đã đi qua nửa đời người, anh mới nhận ra đây chính là đoạn đường thuần khiết và bình yên nhất mà anh từng đi qua. Không có khói bụi, không có kẹt xe, không có nỗi lo cơm áo gạo tiền đè nặng trên vai.
Ngôi trường Tiểu học xã xóm Lưới hiện ra cuối con đường với chiếc cổng sắt rỉ sét và bức tường vôi vàng bong tróc. Tiếng trống trường “Tùng! Tùng! Tùng!” vang lên giòn giã, báo hiệu một chương mới trong cuộc đời trùng sinh của anh chính thức bắt đầu.