Cuối tháng sau cưới?
Nhanh quá!
Bà Ký định lùa cơm vào miệng, nghe vậy thì dừng động tác.
“Nhanh đâu? Từ đám hỏi tới đám cưới một tháng là vừa rồi, để lâu quá điều tiếng cũng không hay.”
“Điều tiếng gì má?”
“Thì người ta bàn ra tán vào chê nọ chê kia. Nhà ông bà Thông có tiền có thế, thằng Đăng thì được ăn học tử tế, nhiều chỗ săn đón muốn gả con gái cho mà có được đâu. Vận may này rơi trúng đầu mày, khéo nhiều chỗ đang nghĩ cách phá đám đó đa.”
Sự gật đầu hùa theo: “Đúng là may thiệt, không biết nhà bên đó nhìn trúng chỗ nào? Nhà mình tuy cũng có của* nhưng còn lâu mới giàu bằng họ, chưa kể nhà có chức quyền như bên kia thì thường qua lại với người chức quyền chứ ít ai chịu cưới con gái ở quê. Còn nói thằng Đăng mê con Tư thì càng không thể.”
*Có của: của cải, tài sản
Thảo nhìn chồng: “Mình nói lạ, cô Tư giỏi giang xinh đẹp thua kém ai đâu mà không mê?”
“Thằng Đăng là công tử từng du học ở Pháp, thấy người đẹp thiếu gì, chưa kể mấy bà đầm Tây da trắng cao ráo nữa. Con Tư tuy có nét mà da hơi đen.”
Thu cười: “Con Tư đi ruộng nhiều nên bị rám nắng chớ đâu có đen, chờ nhả nắng nhìn lạ mắt liền.”
Sự lắc lắc: “Không đơn giản vậy đâu, tao nghi ngờ…”
“Nghi gì?”
“Sợ nó có bệnh có khó nên mới hạ mình cưới gái quê. Vợ quê hiền, nói gì nghe đó, lỡ như có bệnh thì cũng không dám nói với ai.”
Mơ nheo mắt: “Bệnh gì khó nói?”
“Liệt dương.”
Phụt…
Thu và Thảo đồng loạt sặc cơm.
Dĩ nhiên Sự không thoát được việc bị vợ mắng vài câu, thế là mặt mũi bí xị ăn cơm đến hết buổi không nói câu nào nữa.
Lạ một điều là bà Ký cũng không nói gì, theo lẽ thường không phải nên la rầy Sự vài lời “đồn đoán bậy bạ” sao? Thu nhìn mẹ, khó hiểu.
Nếu lấy những lời bàn tán ngoài kia làm quy chuẩn cuộc hôn nhân, thì việc Mơ gả cho Thanh Đăng như minh họa hùng hồn cho câu “đỉa đeo chân hạc”, dĩ nhiên Đăng là hạc.
Từ rạch Ông Két đi đường sông phải mất 7 giờ mới đến được Châu Đốc.
Vào những năm 1930 thực dân Pháp bắt đầu tăng cường khai thác “vựa lúa miền Tây”. Lợi dụng dòng chảy và lưu lượng nước dồi dào của sông Mê Kông, người Pháp đã cho đào thêm nhiều kênh rạch, những nhánh sông lớn được đào từ mấy năm trước cũng hoàn thành đúng hạn.
Giao thông vận tải đường thủy phát triển, thị trường hàng hóa mở rộng đến cả những vùng ngập nước của các tỉnh miền Tây, hoạt động buôn bán trên sông dần trở thành con đường mưu sinh của nhiều hộ gia đình.
Nhà bà Ký có bến sông lớn để neo đậu thuyền ghe, mùa lúa năm nào bến cũng tấp nập như họp chợ, nào thuyền chở lúa về kho, thuyền của tá điền ghé qua nộp huê lợi, thuyền của các ông bên làng xã ghé qua ăn mừng mùa gặt,… khách tới lui không nhớ hết mặt. Bởi thế dân xung quanh hay nói, nhà giàu thì người ta thích đến thăm nom làm thân, chứ nhà nghèo thì chờ mòn mông cũng không thấy mống họ hàng nào.
Lần này đưa dâu đi xa, Sự đã chọn ra ba chiếc ghe mới nhất trong “hạm đội thuyền chiến” của nhà, anh còn đích thân lên chợ xã mua đồ về trang trí. Với kinh nghiệm ăn chơi ngang dọc của mình, Sự tin rằng đây là những chiếc thuyền hoa lộng lẫy nhất rạch Ông Két.
Con Lựu dạo này dính Mơ như hình với bóng, sáng thì nấu nước cho cô Tư rửa mặt, chiều thì nấu trái bồ kết cho cô Tư gội đầu, quấn quýt như gà con theo mẹ. Người trong nhà thấy vậy thì trêu, kêu nó xin bà Ký cho gả theo Mơ làm dâu cho có chị có em. Đùa vui ai dè nó xin thật, thế là bị mắng một trận rồi trốn vào bụi sả khóc cả buổi chiều.
Trước đó mấy ngày đồ đạc cần mang theo đã chuẩn bị xong, chỉ riêng quần áo mới may cũng đầy hai rương lớn, bà Ký chuẩn bị hơn cả tháng.
Vải may chăn với gối thì được đặt trên Sài Gòn, vải nhập nên phải đặt trước rất lâu, vải vừa về thì thuê thợ thêu ngày thêu đêm cho kịp. Trên chiếc gối dài thêu một đôi rồng phượng sặc sỡ, ngụ ý chúc đôi vợ chồng trẻ “long phụng hòa minh, sắc cầm hảo hiệp”. Chiếc chăn cưới màu đỏ cũng có hình một đôi rồng phượng đang quấn quýt nhau, trông rất hạnh phúc.
Mơ vô thức sờ đường chỉ thêu, cầu kỳ và tỉ mỉ. Nếu được kết hôn với người mình yêu thì những thứ đồ này đều là lời chúc phúc ngọt ngào.
Rốt cuộc tại sao cô lại đâm đầu vào chuyện này chứ?
…
“Thay mặt gia đình, tôi xin kính mời ông bà, cô bác, dì dượng, chú thím, cậu mợ, anh chị em của cô dâu tập trung lại khu vực nhà chính để làm lễ xuất giá.”
Ngày cưới được mong chờ cuối cùng cũng đến.
Mơ đứng một mình giữa nhà chính, hiếu kỳ nhìn mọi người xung quanh. Thì ra còn có lễ này nữa.
Tục lạy xuất giá là đặc trưng vùng miền, phần nhiều ở các tỉnh miền Tây Nam Bộ. Đám cưới ở nhà gái diễn ra ba ngày, sáng ngày thứ ba nhà gái sẽ đưa cô dâu về nhà chồng, thì đêm trước đó cô dâu phải lạy xuất giá.
Hôm nay Mơ mặc áo dài đỏ được đặt may riêng, tóc búi đơn giản sau gáy, mặt thoa một lớp phấn mỏng, môi thoa son màu hồng cánh sen. Riêng màu son thì Thu phải ép lắm Mơ mới chịu thoa lên môi.
Rạch ông Két lâu lắm mới được cái đám cưới lớn thế này nên bà con ai cũng mê, đời người con gái có được một đám cưới rình rang cũng đủ vẻ vang đến già. Cô tư Mơ thiệt tốt số lắm mới lấy được tấm chồng giỏi giang thế kia.
“Má ơi má, cô dâu đẹp quá!” Đứa nhỏ chừng ba bốn tuổi kéo tay mẹ nó.
“Cô Tư có nét sẵn rồi, dồi phấn son lên nữa là ăn đứt mấy bà đầm Tây.”
Có người bĩu môi: “Tại mấy bà chưa thấy cô cậu nhà giàu trên tỉnh, chớ thấy rồi thì biết ai ăn đứt ai. Nghe nói cậu bên kia có bồ nhí là con đầm đi du học Tây với cậu, cỡ cô Tư Mơ sợ không bằng một góc của người ta.”
Con Lựu không biết đứng lẫn trong đám đông tự bao giờ, vốn định lên tiếng chửi nhau một trận, ai dè đám đông đã nhao nhao bênh vực, lời khen cô Tư đẹp người đẹp nết tới tấp dội vào mặt bà thím. Lựu hả hê, mà cảm động nhiều hơn, thì ra cô Tư nhà nó được yêu thương thế kia.
“Kính thư bà con cô bác, kính thư các bậc trưởng thượng cùng các ông Hương hội làng xã đã tề tựu đông đủ. Đêm nay là đêm mùng 8, sáng ngày mùng 9, là ngày hai gia đình nhà trai và nhà gái đã thống nhất chọn ra để định duyên trăm năm cho đôi trẻ. Hôm nay tôi với vai trò trưởng bối họ nội, thay mặt gia đình đứng ra làm lễ xuất giá cho cô dâu Nguyễn Thị Mơ.”
Ông Hương thân đứng giữa nhà dõng dạc nói từng lời.
Tuy ông Hương thân khó tính, không vừa mắt chuyện rối ren trong nhà ông Ký nhưng dù sao cũng là chuyện đã qua. Hôm nay là ngày vui của con cháu, khi bà Ký ngỏ lời nhờ vả làm người chủ trì buổi lễ ông đã đồng ý ngay.
Ông Hương Thân nói say sưa như niềm đam mê giữa mấy chục con người.
“Phận con gái tam tòng tứ đức, công dung ngôn hạnh buộc phải thuộc nằm lòng, đó mới là một người phụ nữ đức hạnh đúng mực. Dù chồng có làm gì cũng phải ủng hộ tuyệt đối, nhất mực nghe theo lời sắp đặt dạy bảo ấy, vì chồng là trời là biển, dù có ra sao thì cả đời cũng chỉ được thờ một chồng, không sinh lòng phản bội. Xem cha mẹ chồng như cha mẹ mình, cung phụng và săn sóc cha mẹ chồng như phận con gái trong nhà. Sinh con đẻ cái, khai chi tán diệp cho gia đình chồng. Con gái gả rồi như bát nước đổ đi, trong nhờ đục chịu, con gái gả đi là con người khác,…”
Mơ ngẩng nhìn ông Hương thân, nhìn xung quanh, không ai phản bác, mọi người đang nghe rất chăm chú như thể đây là lẽ phải. Hoặc vì đã nghe quá nhiều những lời răn dạy thế này nên ai cũng thấy bình thường, bình thường như lẽ dĩ nhiên nó phải vậy.
Nếu làm được những điều trên thì Mơ là thánh mất, hy sinh cả cuộc đời để làm vừa lòng mọi người, sau tất cả có khi sẽ nhận được tràng pháo tay tán thưởng cô là một người phụ nữ chuẩn mực xã hội. Nhưng khi nhắm mắt nằm xuống thì trong lòng chỉ còn lại tiếc nuối vì đã cho phép cuộc đời mình bị sắp đặt như một con rối.
“Mời mẹ cô dâu lên thắp nhang cho chồng, cho tổ tiên để cầu cho cuộc hôn nhân của con gái được suôn sẻ, mọi sự tốt đẹp.”
Chẳng biết bà Ký khấn vái gì mà lúc về chỗ ngồi mắt bà đỏ hoe, Thu ngồi bên cạnh nắm tay mẹ.
“Cô dâu quỳ xuống lạy ông bà tổ tiên, tưởng nhớ đến người đã khuất.”
“Cô dâu lạy lạy cha mẹ ba lạy, cảm tạ công ơn sinh thành và dưỡng dục nên người.”
Mơ quỳ xuống trước bàn thờ ông Ký, lạy ba lạy.
Hồi mới tỉnh lại cô hay cãi lời ông Ký, cô cho rằng những tư tưởng gia trưởng của ông cần phải lên án, giờ mới thấy suy nghĩ ấu trĩ ngày đó. Thời nào sống theo thời đó, cô không có quyền phê phán bất kỳ ai. Lạy ông Ký ba lạy, xin lỗi ông vì mình không hiểu chuyện, xin lỗi ông vì đã mượn danh nghĩa con gái ông để sống tiếp.
Mơ quay sang bà Ký, lạy ba lạy.
Mơ nhìn bà Ký mắt đỏ hoe, chợt thấy lòng mình nhẹ bẫng. Có lẽ cô đã hiểu vì sao mình lại quyết định như vậy rồi, thà tin là có chứ không muốn mình hối hận suốt đời, cô mong bà Ký có thể sống khỏe mạnh.
Bà Ký ngồi trên ghế nhìn con gái nhỏ lạy xuống, cái cúi lạy thứ ba vừa hoàn thành cũng là lúc bà không nén được nữa, môi run run bật khóc.
Mơ đang quỳ cũng nhích đến gần mẹ, ôm lấy bà.
Hai mẹ con ôm nhau khóc.
Thu trốn vào buồng khóc.
Thảo dụi đầu vào vai chồng, nước mắt ướt một mảng.
Sự thì cắn môi cố nhịn, nhưng đôi mắt đỏ hoe lại tố cáo anh.
Ngược lại với gia đình bà Ký, bà con hàng xóm ai cũng cười, có người khuyên, cũng có người trêu để đôi mẹ con kia khóc to hơn. Vì ai từng trải qua cũng biết đó là nước mắt của tình thương, phải vào những lúc này thì tình thân mới át đi hết thảy mọi cảm xúc trở thành ngôi vương chiếm sóng. Khi sắp rời xa nhau người ta mới thấy hối tiếc vì đã không yêu thương nhau nhiều hơn, chia xa là điều tất yếu, để trưởng thành và tiếp tục hành trình mới của đời người.
—
Đúng hai giờ sáng hôm sau Mơ bị Thu gọi dậy.
Tối qua thợ trang điểm ngủ lại nhà nên tinh thần đang phấn chấn chờ đợi làm ra một kiệt tác, nhưng ngặt nỗi cô dâu không chịu phối hợp, đầu gục gật như gà mổ thóc làm phấn đánh trượt mấy lần, vung vãi ra sàn.
Thu ra đứng sau lưng kéo đầu em gái dựa vào người mình.
“Ngồi ngay ngắn lại đi Tư, để người ta đánh son trét phấn cho xong. Ba giờ sáng nhà trai qua đón dâu đó.”
Mơ thều thào: “Sao mà rước dâu sớm vậy chị?”
“Thầy bói nói đúng sáu giờ phải rước được cô dâu vào cửa thì mới may mắn, gia đình làm ăn phát đạt. Mình còn đỡ, chớ bên bà Thông phải đi từ mười hai giờ đêm chạy xuống đây để kịp rước dâu đó đa.”
Bất thình lình Mơ gập người nôn khan.
Thu giật mình chạy đến vuốt lưng em gái đang nôn ọe liên tục đến tái xanh mặt mày.
Một suy nghĩ thoáng qua trong đầu Thu, cô nhìn Mơ, sợ đến nỗi tay chân nhẹ hẫng đi, đang định hỏi thì Thảo đi vào, trên tay bưng chén nước còn nóng đưa sang.
“Chị nấu gừng với đường phèn cho cô Tư nè, còn nóng đó, uống đi cho ấm bụng.”
Mơ thều thào: “Cảm ơn chị Hai, em sống rồi.”
Thu ngạc nhiên: “Ủa, nó bị sao vậy chị Hai?”
“Cô Tư thức sớm là bị đau bao tử , mấy lần đi thăm ruộng với anh Hai cô cũng bị như vậy nên tôi biết. Mà ông Sự tào lao lắm, ban đầu còn sợ cô Tư có bầu.”
Mơ cười: “Hổm đi ruộng chung anh Hai hỏi vậy đó. Ổng hỏi chưa cưới mà mày có chửa rồi hả, bị em đánh tới lúc về nhà luôn.”
Thu thở phào nhẹ nhõm: “Hồi nãy em cũng tưởng vậy. Thêm đứa nữa chắc má buồn lắm…”
Mơ với Thảo nhìn nhau hiểu ý.
Sau tối hôm phạt roi đó, tuy bà Ký không nhắc lại nhưng hay nhìn Thu thở dài, Thu thấy có lỗi với mẹ nên sống dè dặt hẳn. Chợt Mơ vươn tay ôm ngang bụng chị, bầu năm tháng bụng tròn vo, Mơ thích thú cười.
“Nói gì chứ em thấy má thương cháu lắm, đồ ăn thuốc bổ xin về là chia đều ra, chị Hai một phần thì chị Ba một phần, cháu nội cháu ngoại gì cũng được tẩm bổ. Má không giận chị nữa đâu. Ráng vui lên để cháu em mạnh khỏe, bà ngoại thấy đứa nhỏ dễ thương là quên hết thôi à.”
Thu mỉm cười, vươn tay vuốt tóc em gái.
Thảo đứng nhìn hai chị em chợt thấy mũi cay cay, phải chi cô cũng có chị em gái thì tốt quá.
—
Búi tóc với đánh phấn xong Mơ nhìn vào gương, giật mình tưởng geisha Nhật Bản biến hình, vậy mà con Lựu cũng chạy vào khen đẹp được mới hay. Đúng là thẩm mỹ mỗi thời mỗi khác.
Đang ngồi chờ trong buồng thì bà Ký bước vào. Bà Ký hôm nay mặc áo dài tím, tóc búi thành tảng to, cổ đeo vài sợi dây chuyền vàng sáng mù cả mắt. Hình như đang muốn nói gì đó, bà Ký nhìn Mơ, Mơ cũng nhìn bà. Cứ như vậy được một lúc lâu không ai nói gì, bà Ký mặt đăm chiêu bỏ ra ngoài.
Mơ ngơ ngác, đến lúc này rồi còn chuyện gì không nói được, hay chú rể bỏ chạy rồi?
Ngay sau đó Thu và Thảo đi vào, mặt Thảo nở nụ cười rạng rỡ như thể vừa nhận được nhiệm vụ thiêng liêng nào đó. Thảo ngồi xuống giường, thân thiết nắm tay cô em chồng ngây thơ.
“Cô Tư à, tuy hơi mắc cỡ* nhưng có chuyện bắt buộc phải nói cô nghe hết một lượt. Má với cô Ba chắc mắc cỡ nên kêu tôi vô nói giùm, ngại thì tôi cũng ngại lắm nhưng phải có một người đứng ra nói mấy vụ này chớ.”
*Mắc cỡ: ngại ngùng, xấu hổ
Thảo đặt tay lên bụng mình: “Tối qua nghe ông trưởng tộc nói rồi đó, phận làm vợ sinh con đẻ cái cho chồng, để tôi nói cô Tư nghe làm thế nào để có em bé.”
Dù đã được tiếp thu kiến thức qua phim ảnh của thế kỷ 21, nhưng khi nghe có người hùng hồn nói thế mặt Mơ cũng bất giác đỏ lên.
“Có gì đâu mà ngại, con gái ai cũng phải trải qua mà. Nói từ đâu ta? Trước hết cởi sạch quần áo, rồi thì… nói sao đây cô Ba?”
Thu giật mình: “Chị đừng hỏi em, em không biết đâu.”
Thảo trợn mắt: “Sao mà không biết? Cô không biết thì sao mà có bầu?”
Thu cúi gằm mặt, giọng càng nhỏ hơn: “Lúc đó trời tối quá, em… em hông thấy gì hết.”
“Thì tôi cũng tắt đèn nhưng tôi vẫn biết nè.”
Mặt thu đỏ như sắp khóc: “Chị Hai kỳ quá à!”
Mơ bật cười thành tiếng, thực ra cô cũng ngại mà, hay là cứ nói là mình biết rồi để khỏi phải học tiết “giáo dục giới tính” này nữa.
Thảo hắng giọng: “Thôi, mình nói chuyện nghiêm chỉnh lại nè. Giờ vầy, trước hết hai người vào phòng, tắm rửa sạch sẽ, xong thì nhìn vào mặt nhau, rồi tới… rồi tới…”, giọng nói ngày càng nhỏ, đủ ba người nghe.
“Tiếp theo dượng Tư kêu làm gì thì cô Tư làm đó nha. Ban đầu sẽ đau, mà qua đêm đầu là được, sau này cô Tư sẽ tự hiểu hết.”
Nói xong Thảo nhìn Mơ đầy mong chờ: “Rồi, giờ hổng hiểu chỗ nào cô Tư hỏi đi, tôi giải đáp hết cho.”
—
Khoảng hơn bốn giờ sáng nhà trai mới tới nơi, gấp gáp làm lễ trước bàn thờ tổ tiên rồi nhanh chóng lên xe đi ngay, gấp gáp như đi đánh trận.
Mơ nhớ lúc đó ngoài trời còn chưa sáng hẳn, sương sớm lượn lờ trên đường, mùi hương lúa mới trổ xen lẫn mùi cỏ non tươi mới làm cô phải ngoái nhìn lần nữa, khung cảnh bình yên thế này sau này sẽ không thường xuyên được thấy nữa.
Không biết con đường sắp tới thế nào, chỉ mong lòng luôn giữ được sự bình yên như bây giờ, tâm tĩnh thì mọi thứ sẽ tĩnh.
Giây phút nhìn thấy Thanh Đăng trong lễ phục chú rể, tập trung lạy kiểu Nhất bộ nhất bái của chú rể kiểu miền Tây khi rước dâu, Mơ vô thức hít sâu một hơi. Sao mà có một người ngay cả lạy mà cũng đẹp vậy nhỉ.
Sau này Mơ mới biết, thì ra lúc đó cô đã bắt đầu thích một người, cũng không biết bắt đầu từ bao giờ và cũng không biết tại sao. Tình cảm ấy như hình ảnh một người bị buộc vào cối xay gạo, biết mệt mỏi nhưng vẫn cố tiến về phía trước, để rồi cứ xoay vòng quanh chiếc cối xay lúa không thoát ra được.
Lúc cả hai đứng đợi làm lễ, Thanh Đăng dáng đứng thẳng tắp đang nhìn về hướng trưởng tộc, nhỏ tiếng hỏi đủ để hai người nghe được.
“Mặt tôi dính gì hả? Sao cô Tư nhìn hoài vậy?”
Mơ giật mình, nhìn về hướng khác.
Thi thoảng ánh mắt dừng lại trên người ai đó, đỏ mặt nhớ đến mấy lời răn dạy của chị dâu, dượng Tư kêu làm gì thì cô Tư làm đó nghen.
Thanh Đăng lại lên tiếng: “Cô Tư nhìn thẳng đi, đừng nhìn tôi nữa.”
Mơ giật mình cười ha ha.
Hết chương 13