Rời nhà mới có bốn ngày mà đã bắt đầu nhớ làng Lan Khê rồi. Cuộc sống tuy cơ cực, nhưng có Thu Nương, cha của Thạch Đầu và cả Hỉ Tử, dẫu sao cũng chan hòa vui vẻ. Càng nhớ nhung lại càng muốn dành dụm tiền để trở về nhà, chỉ có điều bây giờ nàng đã là một nha đầu, làm sao để kiếm tiền đây?
Thạch Quế trở mình, bây giờ có lo lắng cũng vô ích, còn chưa biết tính tình Trịnh bà tử thế nào. Nương nhờ dưới tay người khác, trước hết phải đứng vững gót chân, sau đó mới tính cách dành dụm tiền. Nàng chậm rãi thở hắt ra một hơi, nhắm mắt lại, chẳng mấy chốc đã thiếp đi.
Hôm sau, trời vừa tờ mờ sáng, Thạch Quế đã tỉnh giấc. Nàng quay đầu nhìn sang, thấy Bồ Đào vẫn còn ngủ say thì thầm thở phào nhẹ nhõm, vội vàng mặc y phục vào rồi trở dậy. Nàng vào nhà bếp nhóm lửa đun nước trước, sau đó quét sân, cho gà ăn, khuân củi, gánh nước. Ngày đầu tiên là quan trọng nhất, Trịnh bà tử muốn tìm một người siêng năng, vậy thì nàng phải tỏ ra siêng năng hơn cả những gì bà ta mong đợi mới được.
Trên núi nhiều cây, ánh sáng xuyên qua tầng tầng lớp lớp lá cây rậm rạp chiếu xuống. Mãi đến khi trời sáng rõ, Bồ Đào mới thức dậy, ngáp một cái, xỏ dép lê. Thấy Thạch Quế đã làm xong hết mọi việc, nàng ta bĩu môi: “Ngươi siêng năng như vậy làm gì, giờ này người ta còn chưa dậy đâu.” Rồi chậm rãi đưa tay gãi gãi đầu, rửa mặt xong mới đi mở thùng gạo, lấy kê ra nấu cháo.
Ngoài nấu cháo, còn phải hấp màn thầu. Những việc này Thạch Quế đều biết làm, Bồ Đào dứt khoát đứng bên cạnh xem. Thạch Quế mới đến, bề trên trực tiếp là Trịnh bà tử, mà Bồ Đào lại là con gái nuôi của bà ta, sao có thể không mềm mỏng được: “Bồ Đào tỷ tỷ cứ nghỉ ngơi đi, chỗ này một mình ta làm là được rồi.”
Khi trong làng có việc hỉ tang, Thu Nương cũng đến từ đường phụ giúp, ít nhiều gì cũng kiếm được vài đồng, không có tiền thì cũng được ít rau. Thạch Quế đi theo, làm được không ít việc. Nấu cơm cho hơn mười người chẳng qua chỉ là số lượng nhiều hơn một chút, công đoạn vẫn là mấy bước đó, chẳng mấy chốc nàng đã nhào xong bột.
Nàng vốn quen làm việc, tuy người nhỏ nhưng vẫn gắng gượng được. Đợi đến khi Trịnh bà tử thức dậy, cháo và màn thầu đều đã làm xong, lấy thêm ít dưa muối từ trong vại sành ra, thái hạt lựu là xong một bữa.
Lúc này Thạch Quế mới thấy được những người còn lại trong tòa nhà lớn này. Người gác cổng không thể rời đi, cơm của người đó do Bồ Đào mang qua. Thạch Quế còn định đi theo để nhận biết đường đi, nhưng bị Trịnh bà tử giữ lại múc cháo.
Phần cơm của Vương quản sự cũng được mang tới, ông ta dậy còn muộn hơn, thỉnh thoảng cũng không ở trong phủ mà ra ngoài buôn bán nhỏ, ngược xuôi một ít hàng hóa, tiền vốn chính là tiền của Tống gia. Nhắc tới ông ta, Bồ Đào lại nghiến răng, cuối năm ngoái đáng lẽ phải phát thêm một tháng tiền công, lại bị ông ta biển thủ, mãi đến gần sang xuân mới phát xuống.
Ba chiếc bàn đã có người ngồi, hai lồng màn thầu thoáng chốc đã hết sạch. Màn thầu cái nào cái nấy đều được hấp rất to, lồng do Thạch Quế hấp còn nhỏ hơn một chút. Mấy bà tử này ngày thường bụng dạ chẳng có chút dầu mỡ, ăn uống đến nỗi eo tròn người đậm, một hơi ăn hết ba cái, gắp dưa muối ăn kèm cho sạch, miếng màn thầu cuối cùng còn vét sạch cả cháo.
Thạch Quế thu dọn rửa bát, mấy bà tử kia thì ngồi xỉa răng, bàn tán chuyện trong rừng trúc có măng non, đào về kho thịt là ngon nhất. Thạch Quế nghe thấy, trong lòng khẽ động, lúc lên núi quả thật nàng có thấy rất nhiều tre trúc, còn có dân làng lên núi đào măng.
Bên ngoài nàng không tranh giành được với người khác, nhưng người ngoài lại không vào được khuôn viên Tống trạch. Nhiều măng thế này, nếu có thể phơi khô bán đi, sẽ bán được bao nhiêu bạc! Nàng vội vàng lên tiếng: “Để con đi đào cho ạ, ở nhà con vẫn thường đào măng, phơi khô nấu canh cũng ngon, muối chua cũng ngon, đều rất tươi.”
Mấy người đều muốn ăn, nhưng chẳng ai chịu động tay. Trịnh bà tử nghe nàng nói, nhớ tới món măng chua, dù sao lúc này hoa còn chưa nở, cứ làm món măng chua trước, thay đổi khẩu vị dâng lên cho Đại phu nhân.
Dù gì cũng đang rảnh rỗi không có việc gì làm, lửa bếp không tắt, mấy người cũng chỉ ngồi tán gẫu vặt, nói chút chuyện ân oán trong nhà cũ. Trịnh bà tử dứt khoát tìm một cái giỏ tre, liếc mắt nhìn Bồ Đào, nàng ta đang tỏ vẻ rất không vui, mắt liếc xéo Thạch Quế, chê nàng lắm chuyện.
Thạch Quế biết Bồ Đào không vui, vừa ra khỏi nhà bếp liền nói: “Bồ Đào tỷ tỷ dẫn ta đến chỗ đó là được rồi, ở nhà ta thường làm, nhanh lắm.” Bồ Đào lúc này mới dịu mặt xuống, thật sự dẫn nàng đến phía sau tinh xá rừng trúc, một khoảng rừng trúc rộng lớn, phía trước còn đặt hai tảng đá tròn lớn.
“Đây, chỗ này đây, ngươi làm đi, ta về đây.” Bồ Đào nói xong liền phẩy tay bỏ đi. Thạch Quế ngược lại mong nàng ta không có ở đây, một mình làm việc còn tự tại hơn.
Gió mát từng cơn thổi lay lá trúc, hít một hơi căng lồng ngực toàn mùi thơm của trúc. Thạch Quế nhanh chân bước lên bậc thang, nơi này quả thật là chỗ tốt để tre trúc sinh trưởng. Nhà tranh mái lá giữa rừng trúc được làm rất có dáng vẻ, phía sau là núi, phía trước có nguồn nước, trong nhà còn treo một tấm biển, viết hai chữ “Thảo Lư”. Quay người nhìn lại, hai tảng đá tròn lớn mới thấy ban nãy, ghép lại chính là một hình bát quái. Tống lão thái gia này, lẽ nào lại tự ví mình với Gia Cát Lượng hay sao?
Thạch Quế chống nạnh, vươn tay nhảy lên hai cái. Cả một rừng trúc thế này, đều là của nàng. Nàng xắn tay áo, từ trong giỏ lấy ra chiếc cuốc nhỏ, chọn những búp to đào trước, những búp nhỏ thì đợi vài ngày nữa lại có thể đào.
Biệt uyển được xây trong núi, nhà xây trên núi không chỉ có một. Chủ nhà không đến ở, vẫn còn có hạ nhân coi nhà. Nơi này cũng có những viện được xây chuyên dụng cho người ta du ngoạn qua đêm. Bốn mùa đều không thiếu người lên núi đào sản vật núi rừng, săn thú hoang. Đi sâu vào trong nữa còn có thợ săn, những người này săn được thú rồi thì đến bến đò bán hàng. Nơi đó ngày ngày đều có thuyền bè qua lại, chở đồ từ bên ngoài vào bán rồi thu mua một ít sản vật trên núi mang về đổi lấy tiền.
Lúc Thạch Quế đến đây đã ngồi thuyền, chưa đến nơi đã nghe thấy tiếng người hỏi giá, thu mua hàng, còn có người xách giỏ xuống mua rau. Bên cạnh nhà bếp của biệt uyển chất đống củi, trong chum nuôi cá. Vương quản sự dù có keo kiệt đến mấy cũng phải sai khiến được đám người này, nào có ai chịu vác rìu lên núi chứ. Thạch Quế chỉ cần nghĩ một chút là biết, chỉ cần làm việc khéo léo, những thứ này đều có thể đổi thành bạc.
Nàng ăn no ngủ kỹ, nhưng tinh thần lại hao tổn rất nhiều. Lúc này đây lại tràn đầy hứng khởi, hôm qua còn đang sầu não làm sao để dành dụm tiền, bây giờ chẳng phải khắp đất này đều là đồng tiền, chỉ chờ nàng đi đào hay sao.
Măng tươi có giá của măng tươi, măng khô lại là một giá khác. Nếu có thể sấy khô chỗ măng này, để dành đến khi trái mùa hết hàng rồi mới bán, giá tiền có thể tăng gấp hai, gấp ba lần. Thạch Quế miệng cười không khép lại được, chẳng mấy chốc đã đào được hai búp, cả rễ lẫn lá, lá cũng không bị rụng chút nào. Nàng phủi sạch đất rồi mang về rửa, những thứ này đều dùng để bịt miệng Trịnh bà tử.
Nàng xách giỏ tre trở về, mấy bà tử kia vẫn còn đang ngồi phơi nắng ngoài sân nói chuyện phiếm, trong lời nói ra vào đều là chê bai Vương quản sự: “Đến mùa này là phải may quần áo mùa hè rồi, một mùa hai bộ quần áo ít nhất cũng phải phát đúng hạn. Đã mặc vải thô rồi, nếu lần này còn phát thứ vải xấu đó nữa, xem tôi có đôi co với ông ta không.”
Đây là Tôn bà tử gác cổng, nói năng hấp tấp, giọng điệu gay gắt, trông có vẻ không dễ gần. Nhưng bà ta là người mở cổng, muốn con đường này thông suốt, chỗ bà ta cũng là một mắt xích. Thạch Quế xách giỏ bước vào, mấy người họ nhìn thấy liền cười: “Nhanh vậy đã về rồi à.”
Thạch Quế lần lượt chào hỏi từng người, học theo Bồ Đào gọi “má má”, đặt giỏ xuống, thêm củi vào bếp lò, rót thêm trà cho họ. Nói là trà, nhưng thực ra chỉ là cọng trà, nơi này là vùng trồng trà, nhưng Vương quản sự lại chỉ mua chút trà cũ về cho có lệ. Bản thân ông ta thì uống trà ngon, bảo sao người ta không chửi sau lưng.
Thạch Quế luôn tay luôn chân, tai thì vẫn luôn dỏng lên nghe ngóng. Trịnh bà tử bảo nàng bóc vỏ măng, rửa sạch để sẵn. Măng trúc mùa này trắng nõn mập mạp, nhìn màu vàng non ấy đã thấy tươi ngon. Khi còn ở làng Lan Khê, để đổi được nhiều tiền hơn, măng mới nhú nàng cũng không dám ăn một miếng. Đêm trước khi đi, Thu Nương đã lấy măng khô đã phơi kỹ hầm trong cơm, lại áy náy vì ngay cả một bữa thịt cũng không cho nàng ăn được. Cái vị măng trúc này, làm sao mà nàng quên được.
Thạch Quế tay chân không ngừng nghỉ, càng làm nổi bật sự lười biếng của Bồ Đào. Nàng ta vắt chân ngồi cắn hạt dưa, Thạch Quế còn phải thêm nước pha trà cho nàng ta. Trịnh bà tử lại không nói gì nàng ta, chỉ cùng mấy người khác nói chuyện phiếm, phê phán Vương quản sự một hồi rồi lại phải nhóm bếp chuẩn bị bữa trưa.
Có măng trúc này thì phải kho với thịt ba chỉ mới thơm. Mấy bà tử cũng xúm lại một chỗ, mỗi người góp mười mấy đồng, gộp lại rồi sai Bồ Đào đi mua thịt.
Thạch Quế đang nghĩ cách không để Bồ Đào đi, để có thể đi hỏi giá trước, liền vội vàng nói trước nàng ta: “Để con đi cho ạ, chỉ cần má má cho con biết thịt bao nhiêu tiền một miếng, có hàng quen nào không, con biết xem cân.”
Biệt uyển nhà họ Tống này xây trên sườn núi, đi xuống chân núi còn một đoạn đường khá xa. Đã có người thay thì Bồ Đào dĩ nhiên không muốn đi, dù sao xuống núi cũng chỉ có một con đường lớn, đi trên con đường đó thì không sợ lạc. Bồ Đào đảo mắt một vòng: “Cứ để Thạch Quế đi đi, con còn phải ở nhà phụ giúp má.”
Bồ Đào không tin Thạch Quế biết xem cân. Sáng sớm đã bận rộn thể hiện mình như vậy, cứ để cho nó ra vẻ một phen, trong bụng tính toán như vậy, nàng ta tủm tỉm cười nhìn Thạch Quế.
Người mới thì phải chạy vặt nhiều hơn, ở đâu cũng vậy. Trịnh bà tử đưa tiền cho nàng, là tiền mấy người góp lại, tổng cộng một tiền bạc, vừa đủ mua một cân thịt heo: “Ngươi tìm chiếc thuyền nào có buộc mảnh vải đỏ, của nam nhân họ Khổng ấy, vợ ông ta tính tình phúc hậu, sẽ không cân thiếu cho ngươi đâu.”
Mọi việc đều đã dặn dò kỹ lưỡng, Thạch Quế nói lại y hệt một lần. Trịnh bà tử thấy nàng lanh lợi, gật đầu cười. Nàng đi đến cửa, còn chào hỏi người gác cổng một tiếng, suốt đường đi tim đập thình thịch, không ngờ ngày thứ hai đã có thể ra ngoài.
Suốt đường đi thoang thoảng hương hoa cỏ, đường xuống núi cũng không khó đi lắm, chỉ là ít người qua lại. Nhưng có những tiều phu gánh củi, những người đi núi gùi sản vật núi rừng. Thấy nàng mặc y phục màu xanh lam, biết là nha đầu nhà giàu trên núi, cũng không đến trêu chọc. Đi một lát đã đến bến đò.
Lúc chợ sớm thuyền bè đông đúc hơn, giờ này toàn là thuyền thu mua hàng. Thạch Quế không mất nhiều công sức đã tìm được thuyền nhà họ Khổng, theo lời dặn mua thịt heo, nhưng chỉ có nửa cân. Khổng nương tử còn tươi cười nói: “Hôm qua phủ không dặn trước, nên hôm nay không mang nhiều, chỉ có nửa cân này thôi, không còn thêm nữa đâu.”
Chuyện này thì Trịnh bà tử và Bồ Đào chưa từng nói. Thạch Quế nhân lúc hỏi mua nửa cân thịt heo, đã đi một vòng quanh mấy chiếc thuyền nhỏ này, quả nhiên thấy có người thu mua măng trúc và sản vật núi rừng, từng giỏ từng giỏ chất trong khoang thuyền, toàn là hàng tươi. Nàng khoanh tay hỏi một tiếng: “Măng trúc này bán thế nào vậy?”
Người lái thuyền cười một tiếng, trên núi nhiều măng như vậy, sao còn phải đi mua, chỉ nghĩ là người trong phủ cần dùng, nha đầu lười biếng nên ra mua: “Ba mươi văn một giỏ, nếu cân ký thì giá sẽ đắt hơn một chút.”
Thạch Quế hỏi một vòng, vẫn thấy giá của nhà họ Khổng là hợp lý nhất. Lúc này nàng mới quay lại bảo bà ta lấy dây lạt xâu thịt lại, rồi nói chuyện phiếm như thể bâng quơ: “Ta thấy có nhiều người thu mua măng quá, từng thuyền từng thuyền chở đi nơi khác, thật sự bán được sao?”
Khổng nương tử cạo sạch lông trắng trên bì heo, lúc này mới xách lên đưa cho nàng: “Sao lại không bán được chứ, đây là hàng tươi theo mùa, đang bán rất chạy, còn có người mua về phơi khô để dành nữa.”
Làm măng chua, làm măng khô lát đều cần có nguyên liệu phụ, những thứ này Thạch Quế lúc này cũng không thể làm được, cười nói như thể đùa vui: “Vậy thu mua vào bao nhiêu? Ta muốn đổi lấy hai cái khăn tay dùng tạm.”
Lúc này Khổng nương tử mới đánh giá nàng, thấy nàng tuổi còn nhỏ, tóc búi song nha, trông chỉ độ sáu bảy tuổi, nói mua khăn tay là giả, thèm ăn vặt mới là thật. Trẻ con trên núi hái sản vật núi rừng đổi lấy quà vặt cũng là chuyện thường tình: “Thu vào mười hai văn một cân, không tính theo giỏ, mà phải là măng non đầu ngọn, măng già không được giá đó đâu.”
Thạch Quế nhẩm tính trong đầu thật nhanh, lập tức gật đầu cười: “Vậy để ta hái mấy búp mang đến, làm phiền bà thu giúp.”
Khổng nương tử thường xuyên buôn bán với nhà họ Tống, cũng hỏi nàng vài câu, biết là nha đầu mới mua của Tống gia, sau này có lẽ sẽ là nàng chạy việc mua đồ, liền vội vàng gật đầu: “Có gì đâu, cũng là thu mua hàng cả, tiện thì mang theo một ít.”
Mười hai văn một cân, còn nhiều hơn tiền mà thương lái thu mua măng trúc ở quê nàng trước đây đưa. Thạch Quế ghi nhớ trong lòng, xách thịt chạy một mạch về. Hàng đã có, mối cũng đã có, chỉ còn xem Trịnh bà tử có đồng ý hay không.