Cô cúi xuống, ngắt một chiếc lá vò nát trên đầu ngón tay. Mùi the mát, hăng hắc đặc trưng của bạc hà dại sộc thẳng lên mũi, làm lồng ngực đang nong nóng vì đi bộ bỗng chốc nhẹ tênh. Cô thoăn thoắt bấm những ngọn non, lá bánh tẻ thả vào rổ.
Cách đó chừng mươi bước chân, lẫn trong đám cỏ dại là những bông cúc hoa vàng bằng cái cúc áo nở bung rực rỡ, cánh hoa li ti mọc chen chúc nhau. Đào hái một vốc lớn cúc hoa, rồi ngồi sụp xuống mỏm đất đỏ, dùng cán liềm cạy lớp vỏ khô nứt nẻ. Bên dưới lớp đất ẩm vắt vẻo những sợi rễ cỏ tranh trắng muốt, chia thành từng đốt rõ rệt. Cô nắm chặt túm rễ cỏ, gồng tay kéo mạnh. Tiếng rễ cây đứt rào rạp, tươm ra một thứ nước nhờ nhợt mang mùi ngai ngái, ngòn ngọt của đất phù sa.
Về đến sân giếng đá đầu ngõ, Đào kéo một gàu nước giếng khơi trong vắt, giội rào rào vào rổ. Nước lạnh ngắt làm mấy nụ cúc hoa rung rinh, rửa trôi tuột lớp bùn đỏ bám chặt ở kẽ rễ cỏ tranh. Cô mang mớ lá rễ đã rửa sạch băm thành từng khúc cỡ hai lóng tay, trút tất cả vào một cái nồi đất xỉn màu dưới bếp. Đào múc hai gáo nước vo gạo lúc trưa đổ ngập mặt lá, rồi châm lửa.
Tiếng củi tre lép bép nổ tung những tia lửa nhỏ xíu, ngọn lửa đỏ rực liếm láp quanh đáy nồi đất sứt quai. Chỉ độ nửa nén nhang, nước trong nồi bắt đầu sôi sùng sục, đẩy nắp vung gỗ kêu lạch cạch.
Một luồng hơi nước dày đặc ùa ra, mang theo mùi the the, cay cay của bạc hà quyện lẫn vị thanh tao, dịu nhẹ của cúc hoa và cái ngọt ngai ngái của rễ cỏ tranh. Thứ mùi hương thảo dược thanh khiết len lỏi qua từng kẽ hở của phên nứa, xua tan sạch bách cái mùi nồm ẩm, khai ngái của vách đất nện.
Đào dùng chiếc dẻ nhấc nồi đất xuống, trút thứ nước ngả màu vàng nâu sánh đặc ra một chiếc chậu nhôm đáy nông. Hơi nước bốc lên nghi ngút, cuộn thành từng vệt trắng đục.
Bưng chậu nước xông nóng hầm hập vào gian nhà trên, Đào đặt xuống chiếc ghế đẩu tăm tre cạnh giường. Cô lấy chiếc khăn mặt bằng vải thô sờn mép, gập làm đôi nhúng qua nước nóng rồi vắt kiệt.
“U ngồi sát lại, cúi mặt xuống chậu này để hơi bốc thẳng vào mắt mũi u nhé, chừng nào nguội thì thôi.” Đào trùm chiếc khăn vải thô lên đầu bà Lành, tạo thành một cái lồng nhỏ trùm kín cả chậu nước xông.
Bên dưới lớp khăn, bà Lành hít một hơi thật sâu. Hơi nóng hôi hổi mang theo tinh dầu the mát ập thẳng vào hai hốc mắt đang nhức mỏi.