Mận tay cầm chiếc khăn vải thô lau những vệt nước vối rớt trên mặt mâm đồng. Đôi mắt cô nheo lại, dán chặt vào bóng dáng gã râu quai nón đang cố nuốt nốt miếng cơm nắm nguội ngắt.
Cô nhìn ra phía bến đò. Những con thuyền gỗ lườn to neo đậu san sát nhau dưới mặt nước đục ngầu phù sa. Thương lái khiêng từng sọt hàng nặng trịch chất lên khoang thuyền dập dềnh. Gió thổi tạt qua mặt sông, hất tung những hạt nước li ti, cuốn theo mùi tanh nồng đặc trưng của bùn đất và cá tôm sông nước dội thẳng vào ngã ba đường.
Mận cúi xuống nhìn rá tiền lác đác vài đồng lẻ thu được từ cả buổi bán nước chè, nhặt từng đồng xu rỉ sét xâu qua sợi lạt gai. Lưỡi dao phay cắm phập trên thớt gỗ bần bật rung nhẹ theo nhịp bước chân của một gã phu xe vừa chạy xẹt qua.
Mận rút mạnh lưỡi dao phay ra khỏi mặt thớt gỗ nghiến. Thằng Cuội từ con dốc mồ hôi nhễ nhại chạy ào xuống bóng râm gốc đa, trên vai gánh hai sọt tre đựng đầy những chiếc bát sành rửa sạch bóng, úp ráo nước. Nó đặt gánh xuống, đưa tay quệt vệt bùn văng trên má, thở hổn hển.
“Cô Mận, cháu mang bát ra rồi đây! Ở nhà bà ru em Tí ngủ rồi, để cháu phụ cô rót nước vối.”
Mận gật đầu, đưa vạt áo lên chấm những giọt mồ hôi li ti lấm tấm trên trán. Cô chỉ tay vào giành tích ủ nước vối đang bốc hơi ngùn ngụt và tàu lá chuối đựng kẹo lạc.
“Mày coi quán, đập nhỏ kẹo lạc ra, khách nào cạn nước thì châm thêm. Cô chạy ù xuống bến đò, kiếm chút đồ mặn chắc bụng cho đám khách thương hồ. Dân đi buôn đường dài nhai kẹo ngọt xót ruột, không cầm cự nổi đâu.”
Nói đoạn, Mận với lấy hai chiếc rổ đan bằng tre cật to, lồng vào hai đầu đòn gánh tre uốn cong, thoăn thoắt bước ra khỏi bóng râm gốc đa.
Con đường từ ngã ba cái quan dẫn xuống bến sông dốc ngược, trơn trượt những lớp bùn non do phù sa bồi đắp sau cơn mưa đêm qua.
Mận bấm mười đầu ngón chân trần xuống nền đất nhão nhoét, ghì chặt đòn gánh trên vai, thận trọng bước từng nhịp. Gió từ mặt sông thổi thốc lên, mang theo hơi nước ẩm ướt, vị mặn của rêu và mùi tanh nồng tôm cá xộc thẳng vào cánh mũi.
Dưới bến đò, nước sông quẩn đục ngầu cuồn cuộn chảy, va đập vào mạn những chiếc thuyền gỗ lườn to đóng bằng gỗ sao đen kêu oàm oạp. Hai thanh niên cởi trần, da sạm đen đang ngụp lặn dưới dòng nước xiết, hai tay ghì chặt mép một tấm lưới gai mắt to, gân cổ hò kéo ngược lên bờ.