Ở điểm thanh niên trí thức, chỉ có Cung Cát là may mắn, vớ được một con cá nhỏ trong lúc quơ đại, dù chưa to bằng bàn tay nhưng cũng đủ làm anh ta vui như trẩy hội, cười tít mắt, suốt dọc đường cứ thao thao kể mãi về chiến tích vừa rồi.
Lý Hồng Anh và Nguyễn Dương thì lanh trí, sau cũng bắt chước Dương Gia Đồng đi mò ốc, bắt trai, cũng thu hoạch được kha khá.
Cung Cát thấy vậy, tốt bụng nhắc: “Ốc thì còn xào hẹ ăn được, chứ trai thì dở lắm, vừa tanh vừa dai.”
“Dù sao cũng là thịt, sâu bọ còn ăn được, em sợ gì món này.” Nguyễn Dương cười, không tin là nó lại dở đến thế.
Cung Cát lắc đầu: “Cứ chờ mà xem.” Đợi nấu lên ăn thử rồi sẽ biết công cốc thế nào.
Dương Gia Đồng về điểm thanh niên trí thức, đổ ốc và trai vào chậu gỗ, đổ đầy nước cho chúng nhả bớt bùn cát.
*
Chưa kịp sáng, hiệu lệnh đôi bên tranh thủ đã vang lên.
Trời còn chưa có nắng, lúc này là thời điểm mát mẻ nhất trong ngày.
Nghe tiếng còi, Dương Gia Đồng lồm cồm bò dậy, còn hơi lạnh.
“Mau dậy ăn sáng đi, đây mới là tiếng còi đầu tiên, lát nữa còi lần hai là phải ra đồng rồi.” Dương Gia Mai sợ em gái chưa tỉnh, còn quay lại phòng gọi.
Mắt Dương Gia Đồng quen dần với bóng tối, theo chị ra ngoài rửa mặt. Ba người mới như bọn họ là dậy muộn nhất, mấy anh chị thanh niên trí thức cũ đã ăn sáng xong cả rồi.
“Chị, mọi người dậy sớm thế ạ?”
“Đôi bên tranh thủ là thế đấy, không dậy sớm là có khi chẳng còn gì mà ăn đâu, quen rồi sẽ thấy bình thường, một năm chỉ có một lần thôi.” Dương Gia Mai nấu cơm khô, không làm thêm món gì, chỉ hấp mỗi người một bát trứng hấp. Cơm trắng ăn kèm trứng hấp mềm mịn, thơm phức, ăn vào thấy thích mê, chỉ tiếc không có dầu mè, nếu có nhỏ thêm giọt dầu mè thì càng ngon.
Dương Gia Đồng cũng bị không khí gấp gáp này cuốn theo, ăn lấy ăn để, hai chị em rót chè đậu xanh nguội vào bình nước, vừa dọn dẹp xong đồ đạc thì tiếng còi ngoài sân lại vang lên.
Đôi bên tranh thủ, một là tranh thủ gặt lúa sớm, hai là tranh thủ cấy lúa muộn.
Cả đại đội sản xuất rộn ràng mùa gặt, lúa chín vàng xen lẫn xanh, sóng sánh theo gió, bông lúa nặng trĩu làm cây lúa oằn xuống.
Mấy ngày trước, mọi người đều tham gia gặt lúa, gặt, đập, gánh, phơi, mỗi công đoạn đều có người phụ trách, ai có sức đều phải ra đồng.
Dương Gia Đồng không được phân cùng nhóm với người quen, nhưng cũng ở gần đó. Nhận xong liềm, cô vội vàng chạy ra ruộng. Một thím bên cạnh biết cô chưa từng gặt lúa, chỉ dẫn qua loa rồi ai nấy lại cắm đầu làm việc.
Nước trong ruộng đã được tháo bớt từ trước, dưới chân vẫn còn hơi ướt, lún xuống tầm nửa bàn chân. Dương Gia Đồng cũng muốn bắt chước mọi người cởi giày đi chân trần cho tiện, nhưng chịu, cô chẳng sợ gì ngoài con đỉa, nên vẫn đi giày giải phóng xuống ruộng.
Cúi người xuống, tay trái nắm một nắm lúa, tay phải lia liềm cắt. Lúc mới bắt đầu, cắt được một nắm là phải bỏ xuống, quen tay rồi thì có thể cắt liền ba nắm một lúc, cắt xong xếp gọn sang bên cạnh.
Phía sau là đội đập lúa đã chuẩn bị sẵn, toàn là trai tráng khỏe mạnh. Ở giữa đặt một thùng đập lúa, họ hai tay nắm lúa, dốc sức đập mạnh vào thành thùng. Sau mấy lần đập, hạt lúa rụng xuống thùng, mỗi bó lúa thường phải đập ba bốn lần mới sạch hạt. Lúa đã đập xong thì có người đứng bên cạnh gom lại, mấy đứa nhỏ thì đi nhặt nốt hạt còn sót trong thùng. Đợi lúa gom đủ nhiều, người ta bó lại thành từng bó rơm dựng sang một bên.
Dương Gia Đồng cứ cúi gập lưng như thế, tay phải không ngừng làm việc, dần dần mỏi nhừ, mất cảm giác, cuối cùng chỉ còn lại động tác máy móc. Tốc độ của cô cũng dần bắt kịp mấy cô bác làm lâu năm bên cạnh. Đến khi lưng đau quá chịu không nổi, cô mới đứng thẳng lên nghỉ một hai phút, lấy khăn lau mồ hôi trên mặt và trán.
Trong không khí căng thẳng của mùa gặt, cả đại đội sản xuất vừa ồn ào vừa im lặng. Khắp nơi đều là cảnh mọi người hối hả làm việc, chỉ nghe tiếng lao động, không còn ai rảnh để tán gẫu như mọi ngày.
Làm liên tục bốn tiếng đồng hồ, mặt trời đã lên cao, Dương Gia Đồng ước chừng thời gian rồi nói với người ghi công điểm một tiếng, tranh thủ về trước để nấu cơm.
Thanh niên trí thức không như xã viên, không có người nhà mang cơm ra đồng, nên phải tự chia nhau nấu rồi mang cơm cho cả nhóm.
Cô chạy về điểm của thanh niên trí thức, buổi sáng mọi người đã hấp sẵn cơm cho cả ngày, nguyên liệu nấu ăn cũng để sẵn trong bếp. Bây giờ làm việc vừa lâu vừa nặng, mỗi ngày phải ăn bốn bữa.
Ngoài rau, mỗi người còn chuẩn bị một quả trứng, tổng cộng tám quả.
Cô nhanh tay gọt mấy quả mướp lớn, thái lát, dùng hai quả trứng, rất nhanh đã nấu xong một nồi canh mướp trứng to. Cơm sáng đã nguội, ăn kèm với món này vừa tiện vừa dễ nuốt. Cô chia cơm vào từng hộp cho mọi người, xách theo giỏ và một thùng nước giếng, trên đường quay lại ruộng còn gặp không ít mấy đứa trẻ lớn cũng đang xách cơm mang ra đồng.