Gia Tuấn chỉ gật đầu nhẹ, ánh mắt anh không dừng lại ở những người thầu lớn mà lại mải miết nhìn về phía những dải đất trũng thấp phía xa.
Đi sâu thêm một đoạn, đất bắt đầu sụt sịt, ruộng chia nhỏ vụn vặt, người làm cũng thưa thớt dần, Ông Hội đồng hạ giọng:
“Mấy người trong khu này chỉ thuê ít thôi, năm công trở xuống.”
“Có người chỉ bám trụ vào ba bốn công đất mà rau cháo qua ngày.”
“Cha không cần giới thiệu chi tiết cho con như vậy đâu.” – Cậu Ba ngắt lời, giọng anh lạnh nhạt.
“Con chỉ đi một lần xem cho biết mà thôi.”
Ông Hội đồng khựng lại, liếc mắt nhìn đứa con trai một cái đầy ẩn ý rồi dừng lại trước đám ruộng của ông Tư Địa. Thấy không khí có vẻ nặng nề, Cậu Hai nhanh miệng hỏi thăm để giải vây:
“Lúa năm nay sao rồi chú Tư, nhìn có vẻ không được xôm tụ như mọi năm nhỉ?”
Ông Tư Địa thở dài thườn thượt, gương mặt sạm nắng lộ rõ vẻ ưu phiền:
“Không ổn đâu Cậu Hai ơi, lúa đang phát bệnh mà tôi chẳng biết đường nào mà lần.”
“Ruộng tôi bị, mấy ruộng kế bên cũng lây theo, tôi nhẩm tính cứ mười nhà tá điền thì hết sáu nhà là lúa héo rũ rồi.”
Ông Hội đồng chau mày, vẻ mặt trở nên nghiêm trọng:
“Bệnh gì mà ghê gớm vậy?”
“Lá nó cứ vàng vọt, gốc thì úng thủy, cây đứng không vững cứ đổ rạp xuống.”
“Mà lạ lắm, không phải sâu rầy gì cả tôi có ráng bón thêm phân vào mà nó cũng chẳng ăn thua, lúa không thèm ăn phân ông ơi.”
Gia Tuấn nãy giờ vẫn im lặng, anh không đứng trên bờ như những người khác mà chậm rãi đi quanh đám ruộng, đôi mắt quan sát kỹ từng gốc lúa đổ rạp.
Bất chợt, anh bước xuống bùn, cúi người bứt vài cọng lúa đưa lên ngang tầm mắt nhìn kỹ phần rễ đang bết bát bùn đen, rồi dùng ngón tay vuốt nhẹ dọc thân cây lúa dính đầy bùn non.
Thấy cảnh đó, cậu Cả Rể bĩu môi lên tiếng đầy khó chịu:
“Tuấn! Mày làm cái gì đó? Không biết gì thì đừng có chạm vào, chỉ làm hỏng thêm thôi.”
Nhưng anh chẳng mảy may để tâm đến lời mỉa mai, giọng nói chậm rãi nhưng đanh thép như người đã nằm lòng việc đồng áng:
“Đây không phải bệnh do sâu, mà cũng chẳng phải do thiếu phân.”
“Dạo này đã vào mùa mưa, nếu tôi đoán không lầm, tình trạng này chắc chỉ mới bùng phát khoảng hai tuần nay, có đúng không chú Tư?”
Mấy tá điền xung quanh nhìn nhau đầy kinh ngạc, Cậu Hai quay sang nhìn em trai với ánh mắt khác lạ, còn cậu Cả Rể thì nhếch mép cười nhạt, giọng nửa khinh nửa mỉa:
“Ghê ha! Mới đi học trên Sài Gòn về có mấy năm mà rành ruộng đồng dữ vậy đó hả?”
“Hay là đọc ba cuốn sách vở lòng rồi về đây bày đặt làm thầy đời?”
Đám tá điền nghe vậy chỉ biết cúi đầu im lặng, không dám xen vào cuộc khẩu chiến của các ông chủ. Gia Tuấn vẫn không ngẩng lên ngay, anh bóp nhẹ phần rễ lúa đã bắt đầu mủn ra rồi mới đứng thẳng dậy, thản nhiên phủi lớp bùn dính trên tay:
“Anh Cả nói đúng, tôi không phải dân làm ruộng từ nhỏ.”
“Nhưng tôi dám chắc tình trạng này chỉ vừa bị khoảng hai tuần, không tin anh cứ hỏi chú Tư đây là rõ nhất.”
Ông Tư Địa gật đầu chắc nịch, vẻ mặt đầy thán phục:
“Đúng rồi Cậu Ba, y chóc hai tuần nay thôi.”
“Hai tuần nay mưa lớn liên tục, hệ thống thoát nước ở đây có vấn đề gây úng rễ lâu ngày.”
“Nước ngập sát gốc không thoát được làm rễ bị ngạt, sinh thối, lúa không hút được chất dinh dưỡng nên lá mới ngả vàng đồng loạt như vậy.”